Tot 50% goedkoper: BatiTerre geeft bouwmaterialen een tweede leven

In Brussel en Luik biedt BatiTerre, een sociaal en solidair economiebedrijf, de mogelijkheid om bouwmaterialen in goede staat terug te winnen, klaar te maken voor hergebruik en te verkopen aan zeer scherpe prijzen voor iedereen die wil bouwen of renoveren. Als je weet dat de bouwsector verantwoordelijk is voor meer dan 30% van het totale niet-huishoudelijke afval in Brussel, wordt duidelijk dat hergebruik een grote toekomst heeft… zeker als je kijkt naar de prijs van nieuwe materialen.

Wat zou u denken van een mooie binnenschuifraam afkomstig uit het Sint-Michielscollege in Brussel, zorgvuldig gedemonteerde dakramen en schrijnwerk, of zelfs een bijna nieuwe inbraakwerende rolluik? Al deze recuperatiematerialen worden te koop aangeboden door BatiTerre, aanwezig in Brussel en Luik.

“Groupe Terre, actief in textielrecyclage, heeft samen met de coöperatie Batigroupe en La Poudrière (nvdr: een leefgemeenschap waar de mens centraal staat) in 2019 een pilootproject in Brussel gelanceerd, met het idee om bouwmaterialen in goede staat op werven te recupereren en ze – indien nodig – op te knappen voor herverkoop,” legt Quentin Defourny, projectleider bij BatiTerre, uit. Aangezien de bouwsector meer dan 30% van het Brusselse niet-huishoudelijke afval produceert, is het logisch dat hergebruik veel potentieel heeft. Een belangrijk deel van de renovatie- en sloopafvalstromen bestaat immers uit materialen die perfect opnieuw kunnen worden ingezet.

Hergebruik van materialen

“Het project werd een onderneming in 2020 en vestigde zich in 2024 ook in Luik, waar het – net als in Brussel – een winkel heeft waar iedereen materialen kan komen aanbieden voor hergebruik of er kan komen kopen. Afhankelijk van de binnenkomende goederen vinden klanten er binnenschrijnwerk, sanitair, tegels, kasseien of isolatiematerialen, allemaal tegen zeer interessante prijzen, soms tot 50% goedkoper. Het is economisch én ecologisch,” zegt Defourny. De prijs hangt af van de hoeveelheid werk die nodig is om het materiaal klaar te maken voor verkoop (vloerplanken ontpitten, sanitair desinfecteren, enz.).

BatiTerre is een sociale economieonderneming. Ze wil mensen met een moeilijke toegang tot de arbeidsmarkt duurzaam opleiden en ondersteunen via activiteiten binnen de sociale economie.
Haar werking draait rond circulariteit en het hergebruik van materialen in de bouwsector. “We werken eraan om praktijken van materiaalhergebruik in België te ontwikkelen en te ondersteunen. Dankzij onze activiteiten hebben we een breed inzicht in de economische, logistieke en technische uitdagingen van circulariteit. Die expertise stellen we graag ter beschikking van iedereen die meer circulariteit in zijn project wil integreren.”

Ophaal- en demontagedienst

Hoe werkt dat concreet? Het bedrijf biedt een dienst aan voor ophaling en selectieve demontage. Het recupereert bouwmaterialen in goede staat via inzameling op locatie, selectieve ontmanteling en via storting in de winkels. “Onze teams kunnen de selectieve demontage en recuperatie van elementen met hergebruikspotentieel uitvoeren. We hebben een eigen demontagedienst en zijn generalisten, al hebben we ondertussen een sterke expertise opgebouwd in hout, dankzij twee schrijnwerkers in het team en onze houtbewerkingsmachines in Brussel. Op basis van de voorstellen van klanten halen we ook reeds gedemonteerde materialen op ter plaatse. Na goedkeuring van de klant kan die zijn materialen in goede staat ook zelf afleveren in onze verkoopspunten.”

Daarna volgen de fasen voor voorbereiding op hergebruik en verkoop. “We hebben reconditioneringsprocessen ontwikkeld om materialen klaar te maken en hun oorspronkelijke uitstraling terug te geven: sanitair, hout, gietijzeren radiatoren…”

Begeleiding en advies

Het bedrijf beperkt zich niet tot demonteren en verkopen: het begeleidt en adviseert ook iedereen die hergebruik wil integreren in een bouwproject, vanaf de studie- en ontwerpfase, via de ontmanteling tot de herimplementatie van de materialen. Het voert diverse werven uit waarin zoveel mogelijk hergebruikmaterialen worden toegepast, afkomstig uit de eigen voorraad of externe bronnen.

BatiTerre kan burgers ook helpen bij het beoordelen van de eigenschappen en prestaties van hun materialen: testdemontages, herplaatstesten, prestatie-evaluaties enz. Altijd met dezelfde filosofie: circulariteit, goed voor de planeet én voor de portefeuille.

Circulariteitstrainingen

Het bedrijf organiseert theoretische en praktische opleidingen over circulariteit in de bouwsector. De modules en bedrijfsbezoeken richten zich op een breed publiek: bouwarbeiders, professionele bouwheren, architecten, particulieren, enz.

En wie zijn de klanten? “We zitten nog in een pilootfase in Luik, maar in Brussel is het ongeveer 50% particulieren en 50% professionals, met veel verenigingen en vzw’s, maar ook architecten en projectontwikkelaars,” besluit Defourny.

Dit is dus een initiatief dat nieuwe circulaire praktijken in de bouwsector ondersteunt én tegelijk de waardering voor ambachtelijke beroepen bevordert – dankzij participatieve methoden waarbij werknemers echte actoren van het bedrijf zijn. En niet te vergeten: de circulaire economie biedt een rechtstreeks antwoord op de uitdagingen van milieuverandering en overconsumptie.
L.B.