Gas en elektriciteit in 2026: wat Belgische gezinnen echt besparen

De energieprijzen zetten hun daling voort in dit begin van 2026, wat Belgische gezinnen na twee jaar van sterke turbulentie wat ademruimte geeft. Maar achter dit goede nieuws schuilt een meer genuanceerde realiteit: de dalingen van elektriciteit en gas worden deels gecompenseerd door de evolutie van de accijnzen en de nettarieven, vooral voor aardgas.

Aan het begin van elke maand passen leveranciers hun tarieflijsten aan, als weerspiegeling van de bewegingen op de groothandelsmarkten. De relatief zachte temperaturen en de aanhoudende wind in december hebben de vraag naar verwarming beperkt en tegelijk de windenergieproductie versterkt, wat heeft bijgedragen aan een ontspanning van de prijzen.

Het resultaat: in januari kost een elektriciteitscontract met vaste prijs gemiddeld 3,89% minder dan in december, terwijl aardgas een daling van ongeveer 5,34% laat zien. Voor een gemiddeld huishouden dat vandaag een nieuw vast contract afsluit, daalt de jaarlijkse factuur met ongeveer 19 euro voor elektriciteit en 41 euro voor gas. Bij sommige combinaties elektriciteit + gas lopen de besparingen bij de meest agressieve leveranciers zelfs op tot meer dan 100 euro.

Wanneer de factuur de prijzen niet volledig volgt

Het “energie”-gedeelte van de factuur vertelt echter maar een deel van het verhaal. Sinds 2025 hebben de fiscale hervorming en de herziening van de nettarieven de structuur van de prijs die de consument betaalt grondig gewijzigd.

Voor aardgas zorgen de verhoging van de accijnzen en bepaalde netkosten voor een meerkost van ongeveer 25 euro per jaar voor een gemiddeld huishouden, waardoor een deel van het voordeel van de lagere marktprijs weer wordt weggeknabbeld. Voor elektriciteit is de trend omgekeerd: de nettarieven zijn met een twintigtal euro per jaar gedaald en de accijnzen zijn verlaagd, met als expliciete doelstelling het stimuleren van de elektrificatie van het energieverbruik.

Gemiddeld ligt de prijs van een kWh elektriciteit nu rond 0,35 euro/kWh, licht lager dan de pieken tijdens de energiecrisis, maar nog steeds duidelijk hoger dan de niveaus van vóór 2021.

Vastleggen, volgen of inzetten op uurprijzen?

Door de opeenvolgende dalingen is het onderscheid tussen vaste en variabele tarieven sterk vervaagd. Het verschil tussen het beste vaste contract en het beste variabele contract voor elektriciteit bedraagt nog slechts een vijftigtal euro per jaar, kortingen inbegrepen. Dat maakt de “veiligheid” van een vastgelegde prijs veel betaalbaarder dan nog enkele maanden geleden.

Klanten met een variabel contract profiteren automatisch van de ontspanning op de markten: hun facturen dalen mee met de maandelijkse of driemaandelijkse indexeringen, zonder dat ze iets hoeven te ondernemen. Tegelijk ontwikkelen zich op de Belgische markt nieuwe dynamische formules die gekoppeld zijn aan uurprijzen, met jaarlijkse facturen van ongeveer 1.020 tot 1.040 euro voor 3.500 kWh bij sommige leveranciers, op voorwaarde dat een deel van het verbruik kan worden verschoven buiten de piekuren.

Een broos respijt in een onzekere context

Op internationaal niveau hebben de vrees voor een nieuwe algemene prijsexplosie van gas zich voorlopig niet gerealiseerd. De referentiemarkt TTF is teruggevallen ten opzichte van zijn pieken en blijft onder toezicht, maar zonder spanningen die vergelijkbaar zijn met die van 2022.

Europa gaat de winter bovendien in met goed gevulde gasvoorraden, vaak boven de drempels die door de regelgeving zijn vastgelegd, wat het risico op een tekort op korte termijn beperkt. Deze veiligheidsbuffer beschermt het continent echter niet volledig tegen een ommekeer: een lange of bijzonder strenge winter zou de voorraden sneller kunnen uitputten en opnieuw opwaartse druk op de prijzen kunnen zetten.

Een opportuniteitsvenster voor gezinnen

Voor consumenten lijkt begin 2026 dan ook op een opportuniteitsvenster. De meest competitieve aanbiedingen liggen rond 1.270 euro per jaar voor elektriciteit en 1.430 euro voor gas voor een standaardgezin, vaak gecombineerd met welkomstkortingen die kunnen oplopen tot enkele honderden euro’s.

Aanbiedingen vergelijken, kiezen tussen vaste, variabele en dynamische tarieven en het aanpassen van het eigen verbruik blijven de meest doeltreffende hefbomen om voordeel te halen uit deze gunstigere context. In een energielandschap dat nog steeds in beweging is, blijft waakzaamheid geboden, maar de facturen volgen eindelijk opnieuw een iets beter ademende koers voor Belgische gezinnen.