Rechtbank haalt Brusselse kantoorbelasting onderuit: 'Ongerechtvaardigd onderscheid'

Een Brusselse rechtbank heeft een bom gelegd onder de omstreden kantoorbelasting van de Stad Brussel. Volgens de rechter schendt het belastingreglement het grondwettelijke gelijkheidsbeginsel, omdat het kantoren zwaarder belast dan andere bedrijfsgebouwen zonder voldoende verantwoording. 

Dat vonnis kan verstrekkende gevolgen hebben. Niet alleen voor de stad Brussel, die de belasting de voorbije jaren fors optrok, maar ook voor honderden bedrijven die de heffing betalen of ertegen procederen. Achter de procedure staat het fiscaal advocatenkantoor Tiberghien, dat namens een belastingplichtige de wettigheid van de Brusselse kantoorbelasting aanvocht. Volgens het kantoor ontbreekt een objectieve verantwoording voor het onderscheid tussen kantoren en andere economische activiteiten. Die argumentatie vond gehoor bij de rechtbank.

De belasting op kantooroppervlakten bestaat al langer, maar werd de afgelopen jaren aanzienlijk verhoogd. Vandaag betalen eigenaars of gebruikers van voldoende grote kantoorruimtes 24 euro per vierkante meter per jaar. Daarmee behoort Brussel tot de duurste gemeenten van het land voor dergelijke lokale belastingen. Volgens vastgoedspelers zet dat bedrijven ertoe aan om uit te wijken naar de Vlaamse Rand. 

De rechtbank maakt echter korte metten met de juridische onderbouw van het reglement. De stad belast uitsluitend kantooroppervlakten, terwijl andere economische activiteiten buiten schot blijven. Dat onderscheid is volgens de rechter onvoldoende verantwoord en botst daardoor met het grondwettelijke gelijkheidsbeginsel. Daarom weigert de rechtbank het belastingreglement in deze zaak toe te passen. 

Dat betekent niet dat de kantoorbelasting automatisch verdwijnt. Het gaat om een uitspraak in een individuele procedure, waartegen bovendien nog hoger beroep mogelijk is. Toch is het arrest veel meer dan een geïsoleerde overwinning voor één belastingplichtige. Andere ondernemingen die bezwaar hebben ingediend of nog een procedure voeren, kunnen zich op dezelfde argumentatie beroepen. 

Voor de Stad Brussel komt het vonnis op een gevoelig moment. De kantoorbelasting is een belangrijke inkomstenbron voor de gemeentekas. Als de redenering van de rechtbank overeind blijft, zal de stad haar belastingreglement grondig moeten herwerken of het risico lopen dat nog meer aanslagen worden vernietigd.